2018 yılı biterken

27.12.2018 Perşembe
Bu yıl yapılan Agora ve antik tiyatro kazılarında tarih fışkırdı. Antik Roma Tiyatrosu’nun oturma sıraları ortaya çıkarıldı. Portekiz Sinagogu, Namazgah Hamamı, Basmane Karakolu restore edildi. Kemeraltı Çarşısı Kaptan Mustafa Paşa İş Merkezi temel kazısında ortaya çıkan antik dönem kalıntıları tarih severleri sevindirdi. TCDD 3. Bölge Müdürlüğü, Cumhuriyet’in ilk yıllarında sağlık hizmetlerinde kullanılan doktor vagonunu onarıp 14 Mart Tıp Bayramı’nda ziyarete açarak önemli etkinliğe imza attı. Hafızamda kalanlar arasında Apikam’ın düzenlediği 9 Eylül sergisinin ayrı yeri var.
Antik dönemden günümüze kullanılan onlarca kültür varlığına ev sahipliği yapan Anafartalar Caddesi iyileştirilmesi yapılamadı. Cadde üzerinde bazı yapılar yıkıldı, esnaf profilinde değişiklikler oldu. Arapça tabelaların çoğalması, disiplinsizlik nedeniyle caddenin tarihiyle bağdaşmayan lümpen karmaşa da artış gözlendi. Kıllıoğlu İbrahim Efendi Hamamı sondaj kazılarında darbeli iş makinesi kullanılması alt tabakada bulunan mermerlere zarar vermenin dışında restorasyon kurallarına kötü örnek oldu. Altınpark Arkeopark Projesi gerçekleşemedi. İzmirliler altında kanalizasyon kanalı olan antik Roma yolunun farkına varamadı. Arkeolojik alan çöplük oldu. 2005 yılında yapılan yenileme çalışmalarıyla ödül alan Oteller Sokağı’nda keyfi uygulamalar gözümüzden kaçmadı.  Binalara yapılan izinsiz müdahaleler yapıların özgünlüğünü bozdu. Ali Paşa Şadırvanı’nın kubbesinin çalınan kurşunları yenilenemedi, muslukları söküldü, mermerleri kırıldı. Eski İzmir evlerinin korunması doğrultusunda projeler üretilemedi, binaların çevresi beton ve demir konstrüksiyonla çevrildi. 
Müslüman mahallesine gelin giden Rum kızı Mariya’nın evi de bu kaba uygulamadan zarar gördü. Vakfiyeleri olan önemli cami ve mescitlerin restorasyonları gelecek yıla ertelendi, çeşmeler, sebiller korunamadı. Hilal Mahallesi’nde semt merkezi yapmak için belediyenin satın aldığı tarihi bina ilgisizlik nedeniyle yağmalanıp çökertildi. Tepecik Höyüğü, Halkapınar Havzası, Servili Tepe Su Pompa İstasyonu ile ilgili öneriler arşivlerde kaldı. Ezan, çan, hazan örneklerinin olduğu sokaklarda kilise, sinagog, mescit yapıları kaderine terk edildi. İkinci örneği olmayan İsmail Efendi (Merdivenli) Medresesi, satılığa çıkarıldı. Türbeler define kazılarından zarar gördü. İstiklal madalyalı eski İzmir Müftüsü Rahmetullah Efendi’nin Atatürk Lisesi’nin kurucusu, Burhanzade Abdurrahman Hilmi Bey ve Latife Hanım’ın evleri restore edilemedi. Hatuniye Camisi avlusu bitpazarı oldu. Damlacık’ta tescilli yapılar yağmalandı. İzmir tarih projesi kapsamında yapılan çalışmalar meyvesini veremedi. 
İzmir’in zengin tarihini aydınlatacak taşınmaz kültür envanteri bu yıl da çıkarılamadı, kurumlar sorumlulukları birbirlerinin üzerine attılar. 2018 yılına buruk bir şekilde veda ediyoruz. 
Yeni yılınız kutlu olsun...
Yazarın Önceki Yazıları